WCM.frl - kennis is gereedschap

voor elke uitdaging is er een tool

SMED

Single Minute Exchange of Dies: SMED
"Reduceer omsteltijden (van uren) naar minder dan 10 minuten"

In deze tijd van toenemende diversiteit en steeds kleinere seriegroottes 
is omsteltijdreductie een belangrijk gereedschap om de onderneming lean te maken. 
Dat het mogelijk is omsteltijden sterk te reduceren is al vaak aangetoond. 
Is het een magische truuk, of toch iets voor gewone mensen? 
Het is voor iedereen mogelijk om omsteltijden te reduceren en er is geen hocus pocus voor nodig.


Single Minute Exchange of Dies (SMED) is een aanpak die helpt de output- 
en kwaliteitsverliezen ten gevolge van omstellen, te reduceren. 
De methode is in Japan door Shigeo Shingo ontwikkeld, en heeft vele bedrijven geholpen 
het tijdverlies met een faktor 10 of meer te verminderen. 
De oorspronkelijike filosofie is erop gericht dat “elke”omstelling uiteindelijk beperkt wordt tot 
minder dan 10 minuten (single minute= het aantal minuten dat in 1 cijfer kan worden uitgedrukt).
Het analyseren van het omstelproces, het bevorderen van teamwork en ownership leiden tot grote reducties in omstelverspillingen 
en het is nog leuk om te doen ook!

De aanpak bestaat uit de volgende 4 fasen:
1. vermengde fase, dit is de startsituatie
2. gesplitste fase, deze ontstaat na de eerste analyse en aanpassingen
3. overgebrachte fase, hierbij wordt de werkwijze verder aangepast
4. verbeterde fase, het eindresultaat, vaak een reductie van meer dan 50%!

De methode ontleent zijn kracht aan de systematiek waarmee de werkzaamheden van het omstellen in kaart wordt gebracht. 
Door deze werkzaamheden te analyseren, kan worden nagegaan welke activeiten kunnen worden gedaan, 
zonder dat de productie daarvoor stil hoeft te worden gezet (externe activiteiten). 
Ook wordt nagegaan, hoe het vaak vele af- en bijstellen ná de feitelijke omstelling, tot een minimum kan worden beperkt.

Wat is de SMED-methode?
Single Minute Exchange of Dies (SMED) is een aanpak die helpt de output- en kwaliteitsverliezen 
ten gevolge van het omstellen van machines te reduceren. 
Dit wordt gedaan op basis van de 4 stappen van een omstellingsproces:
- Voorbereidingstijd om gereedschap klaar te leggen. 
- Tijd om machineonderdelen te wisselen. 
- Insteltijd. 
- Tijd voor proefdraaien en nazorg.

Het omstellen is de tijd die nodig is vanaf het laatste goede product van de vorige run, 
tot het eerste goede product van de volgende run. 

Door deze werkzaamheden te analyseren, wordt nagegaan:
- Welke omstel-activiteiten gedaan kunnen worden zonder dat de productie daarvoor stil gezet hoeft te worden. 
- Hoe het af- en bijstellen ná het feitelijke omstellen tot een minimum kan worden beperkt. 

Hoe werkt de SMED-methode?
De SMED-methode bestaat uit 4 stappen: 

1. Het omstellen van de machine wordt op film vastgelegd.
2. Analyse en aanpassingen van het omstellen: op film wordt bekeken welke activiteiten worden verricht, 
welke middelen van tevoren worden klaargelegd.
3. Verdere aanpassing van de werkwijze: welke activiteiten kunnen al voor de omstelling worden gedaan? 
Welke middelen kunnen al voor de omstelling worden klaargelegd? 
Kunnen de omstelactiviteiten met technische hulpmiddelen worden verkort?
4. Verdere verbeteringen doorvoeren.

Voordelen van SMED
De omstelkosten zijn lager. 
U kunt meer kleine series produceren in minder tijd. 
Proefdraaien wordt overbodig. 
U kunt spoedorders onmiddellijk produceren. 
De productiviteit is hoger: hoger rendement, minder uitval, minder machinedefecten. 
Speciale kennis is niet meer nodig omdat het omstellen is vereenvoudigd 
Hogere productiviteit aan de machine zelf

SMED betekent snel omstellen. 
Het verkorten van omsteltijden is een sleutelfactor bij het oplossen van bottlenecks in de productie en het verbeteren van de productkwaliteit.
Omsteltijdverkorting is dus van groot  belang bij het verhogen van de productiviteit.
Iedere medewerker speelt bij het verbeterproces een belangrijke rol. 
Daarom moet hij beschikken over SMED- kennis en -vaardigheden                       
SMED 001
Historie van SMED
SMED is oorspronkelijk in Japan ontwikkeld door Dr. Shigeo Shingo in relatie met de Just in Time filosofie 
die in die tijd in Japan ontstond. 
Voor Just in Time was het van groot belang in kleinere productiecharges te kunnen produceren 
en daarvoor was SMED onontbeerlijk.
Zelf zegt Shingo dat hij SMED ontwikkeld heeft over een periode van 19  jaar.
Het begon in 1950 toen hij een studie deed voor efficiency verbetering in de Toyo Kogyo Mazda fabriek. 
Deze fabriek had onvoldoende productiecapaciteit in de afdeling van grote 350 tot 800 tons persen. 
Reeds toen realiseerde hij dat er in wezen twee type omstelactiviteiten waren: 'externe' en 'interne' activiteiten 
(d.w.z. activiteiten die kunnen plaats hebben wanneer de machine nog loopt en omstelactiviteiten waarvoor de machine stil moet staan). 
In deze fabriek is toen de eerste Stap in SMED ontwikkeld: het separeren van de externe en de interne activiteiten, 
zodat de machine langer door kon draaien.
In 1957 werd de tweede Stap in SMED ontwikkeld bij Mitsubishi Heavy Industries Shipyard: 
verplaats de interne activiteiten naar extern. 
Hier worden allerlei zaken aangepakt die met de machine zelf te maken hebben zoals het van te voren aanbrengen van aanslagen,
merktekens, e.d. en door standaardisatie van onderdelen.
Singo werkte vanaf 1962 bij Toyota Motor Company.
De ontwikkeling van de derde Stap in SMED werd gedaan in 1969 voor Toyota: 
het verder reduceren van zowel interne als externe activiteiten, 
ofwel het stroomlijnen van alle aspecten van SMED. 
De omsteltijd van een pers van 1000 ton was reeds teruggebracht van 4 uur tot 1,5 uur, 
maar nu was de vraag de omsteltijd verder te reduceren tot 3 minuten 
De truuk is hier om de instelling van een groter machineonderdeel van te voren uit te voeren 
en daarna het onderdeel in zijn geheel te vervangen.

Rond 1980 ontstond de eerste belangstelling uit de VS voor de ideeën van Singo. 
In 1981 werd Shingo's boek 'Study of the Toyota Production system in het engels vertaald. 
Het standaardwerk van Shingo over SMED verscheen in 1983 inJapan en in 1985 in de VS: 
A Revolution in Manufacturing: the SMED System, 
Shigeo Shingo, 
Productivity Press, ISBN 0-915299-03-8.

Theoretisch concept
De SMED systematiek is gebaseerd op drie aspecten van de verandering:
- (kleine) technische aanpassingen aan de machine, 
waarbij zeer simpele vormen van herontwerp reeds forse verbeteringen brengen
(het bovengenoemde boek geeft hiervan tal van voorbeelden) 
- de organisatie van het omstellen zelf, d.w.z. het optimaliseren van het omstelproces (het omsteldraaiboek) 
- de methodiek van 'continuous improvement', waarbij in gezamenlijke teams van operators, 
technische dienst en engineering gewerkt wordt aan een stap voor stap verbetering van de bestaande situatie

Wanneer men in de praktijk met SMED begint is het verstandig om zich in het begin te laten ondersteunen 
door mensen die het vak van verandermanagement onder de knie hebben 
en die het werktuigbouwkundige vak beheersen. 
Wel met de uiteindelijke doelstelling dat de eigen organisatie uiteindelijk "op eigen kracht" verder kan. 
Opmerking: In het bedrijfsleven wil men dikwijls graag SMED op eigen kracht starten, 
maar welk voetbalteam bereikt de top zonder trainer/coach? 
In het begin is SMED nog wel redelijk gemakkelijk, maar daarna loopt men op eigen kracht vaak spaak. 
Ook bij SMED zijn er vele redenen externe expertise in te schakelen om de kneepjes van het vak te leren 
en..."vreemde ogen dwingen". 
Als start is op zijn minst een gedegen SMED training vereist op de machine zelf 
waarop men de omsteltijd wil verkorten ('training on the job'). 
Dit omdat klassikaal trainen veel te abstract is voor zoiets praktisch als snel omstellen. 
Door een eigen SMED specialist aan te wijzen kan een bedrijf via het principe van 'train de trainer' 
de training op de machine uitbouwen naar een verbeterproject "op
De 4 TPM fasen zijn:
1- Scheiden van activiteiten. In deze fase van SMED worden checklists opgesteld, 
wordt de logistiek op de werkvloer verbeterd, en worden zoveel mogelijk activiteiten van 'intern' naar 'extern' verschoven. 
2- Machine aanpassen. In deze fase van SMED wordt de machine aangepakt 
door het aanbrengen van aanslagpunten en meetpunten, 
door het standaardiseren van bouten, het ontwerpen van tussenplaten en sluitmethoden, etc., etc. 
3- Efficiënt omstellen. In deze fase van SMED worden op basis video's van omstellingen 
samen met het team van operators draaiboeken opgesteld voor de verschillende types van omstellingen. 
4- Duurzaam resultaat. In deze fase van SMED worden de resultaten geborgd 
en wordt gezorgd zat het proces van continu verbeteren op eigen kracht door kan gaan.

Het is natuurlijk de bedoeling dat een SMED project niet slechts gebruikt wordt voor het 'low hanging fruit', 
maar dat het de start wordt van een nieuwe manier van werken.
De doelstelling van een SMED project moet dus in ruimere zin als volgt omschreven worden:
- de OEE van de machine die aangepakt is, is sterk verbeterd
- de kosten/baten verhouding van het SMED project laten een gunstig eindresultaat zien 
- diegenen die SMED van de zijlijn hebben bekeken, zien dat door SMED beter voldaan kan worden aan klanteneisen
- de interne projectleider heeft geleerd hoe SMED aan te pakken
- de lijnmanagers van het bedrijf hebben gezien dat SMED werkt
- het management van het bedrijf is gaan nadenken over het opzetten van volgende verbeterprojecten